Израелските сили повторно ја нападнаа цивилната инфраструктура во Газа, овој пат болницата Насер, во напад кој е јасно документиран и осуден од меѓународната заедница. Двојниот напад, карактеристичен за тактиката на „двоен удар“ на Израел, уби новинари и медицински персонал, дополнително потврдувајќи го моделот на систематско кршење на меѓународното хуманитарно право.
Хронологија на нападите и неизбришливи докази
Во понеделник, 25 август 2025 година, болницата Насер во Кан Јунис, една од ретките болници што сè уште функционираат во Појасот Газа, беше цел на два последователни израелски напади. Според Цивилната одбрана на Газа, првиот напад бил извршен со експлозивен дрон, а вториот, само осум минути подоцна, со воздушно бомбардирање на истата локација – скалите на болницата. Овој втор напад се случил додека спасувачите и новинарите се обидувале да им помогнат на жртвите од првиот напад.
Она што е особено вознемирувачко е што камерите во живо го снимиле целиот настан, обезбедувајќи неоспорни докази за она што критичарите го нарекуваат воено злосторство. Снимките покажуваат дека второ скалиште е погодено додека луѓето се обидуваат да им помогнат на жртвите од првиот напад, јасно покажувајќи шема на намерно таргетирање на цивили и спасувачи.
Жртви и меѓународна осуда
Вкупно 20 лица беа убиени во нападот, вклучувајќи пет новинари и медицински персонал. Меѓу убиените новинари беа Мохамед Салама, кој работеше за катарската Ал Џезира, Маријам Дака од американската Асошиејтед Прес и Хосам ал-Масри од британската Ројтерс. Двајца други палестински новинари, Моаз Абу Таха и Ахмад Абу Азиз, исто така беа убиени во нападот.
Меѓународната заедница, вклучувајќи ги Германија, Велика Британија и Франција, го осудија нападот. Францускиот претседател Емануел Макрон ја нарече ситуацијата „неприфатлива“, нагласувајќи дека „цивилите и новинарите мора да бидат заштитени во сите околности“. Дури и американскиот претседател го изрази своето незадоволство од нападот.
Системско таргетирање на новинари и медицински персонал
Овој напад не е изолиран инцидент, туку дел од загрижувачки модел. Според „Репортери без граници“ (RSF) и Комитетот за заштита на новинарите (CPJ), околу 200 новинари се убиени во Појасот Газа за помалку од две години војна [rsf.org] (https://rsf.org/en/gaza-rsf-cpj-and-over-130-media-outlets-call-opening-strip-foreign-journalists-and-protecting). Само десет дена пред овој напад, на 10 август, израелските сили ги нападнаа и убија дописникот на Ал Џезира, Анас ал-Шариф, и уште петмина новинари, оправдувајќи го тоа со тврдењето дека ал-Шариф бил член на Хамас, тврдење што неговиот медиум жестоко го негираше [reuters.com].
RSF и повеќе од 130 меѓународни медиумски организации со месеци го повикуваат Израел да им дозволи пристап на странските новинари во Газа, тврдејќи дека медиумската блокада овозможува прикривање на злосторствата. Во исто време, палестинските новинари, кои се единствените извори на информации за светските медиуми, систематски се „затвораат, раселуваат, гладуваат, клеветат и се цел на нивната работа“, според CPJ [france24.com].
Тактики на „двоен удар“ и намерно таргетирање на цивили
Особено загрижувачка е тактиката на Израел „двоен удар“, која беше документирана во овој напад. Според истрагата од јули 2025 година од страна на израелските истражувачки медиуми +972 и Local Call, израелската војска редовно користи „двојни удари“ во Газа, таргетирајќи ја истата локација по втор пат и покрај пристигнувањето на спасувачите и медиумите. Како што напиша новинарот Јувал Абрахам: „За да ги зголемат шансите за смрт на целта, војската редовно извршува дополнителни напади во областа на првичното бомбардирање, понекогаш намерно убивајќи болничари и други вклучени во спасувачките операции.“
Израелски оправдувања и недостаток на одговорност
Соочен со меѓународна осуда, израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху изрази „длабоко жалење за трагичната несреќа“, ветувајќи внатрешна воена истрага. Израелската војска тврдеше дека нејзините сили таргетирале „камера на Хамас“ и убиле шест „терористи“, но имињата што ги објавиле не се совпаѓале со оние на убиените новинари.
Ваквите оправдувања станаа предвидлив модел по секој напад врз цивилни цели. Во текот на двете години војна, израелските сили редовно ги напаѓаа болниците, вклучувајќи ја и болницата Насер, која исто така беше цел во април 2024 година, кога Цивилната одбрана ексхумираше најмалку 200 тела од дворот на објектот по израелската опсада.
Хуманитарна катастрофа и глад како оружје
Покрај директните напади, Израел спроведува и она што многу хуманитарни експерти го нарекуваат намерно гладување како тактика на војна. Според Светската здравствена организација (СЗО), Газа страда од „вештачки предизвикано масовно гладување“ поради блокадата на помошта од страна на Израел [news.sky.com].
Комитетот за заштита на новинарите (CPJ) во соопштение од 24 јули 2025 година изјави дека Израел „ги замолчува новинарите од Газа“ [france24.com]. Многу палестински новинари се онесвестиле додека известувале поради исцрпеност и глад.
Размерот на уништувањето и бројот на жртви
Вкупниот број на жртви од израелската воена операција во Газа, започната по нападот на 7 октомври 2023 година, според Министерството за здравство на Газа, достигна најмалку 62.744 лица, од кои повеќето се цивили. Покрај тоа, повеќе од 1.500 здравствени работници, вклучувајќи многу лекари, се убиени, што дополнително ја влошува веќе критичната хуманитарна ситуација во Појасот Газа.
Потреба од меѓународна акција
Во изминатите 20 месеци, израелските власти одбиваа да им дозволат на новинарите надвор од Газа независен пристап до палестинската територија – ситуација без преседан во современото војување [france24.com]. Повеќе од 100 новинари потпишаа петиција со која бараат „непосреден и ненадгледуван“ пристап до Газа од страна на странските медиуми [news.sky.com].
Репортери без граници поднесоа повеќекратни жалби до Меѓународниот кривичен суд, повикувајќи го да истражи наводни воени злосторства извршени против новинарите во Газа од страна на израелската војска [rsf.org].
Нападот врз болницата Насер е само најновиот во низата инциденти што потврдуваат шема што многу експерти и организации ја нарекуваат систематско кршење на меѓународното хуманитарно право. Време е меѓународната заедница да престане со празните осуди и да преземе конкретни чекори за да го запре она што сè повеќе изгледа како намерно таргетирање на цивили, новинари и медицински установи во Газа.
