Пакистанскиот премиер Имран Кан беше сменет со гласање недоверба во парламентот во денес во раните утрински часови по три години и седум месеци на власт.

Новата влада ќе биде формирана, најверојатно под водство на опозицискиот лидер Шахбаз Шариф, откако парламентот повторно ќе се состане во понеделник за да гласа за нов премиер. Земјата со повеќе од 220 милиони жители се наоѓа помеѓу Авганистан на запад, Кина на североисток и Индија на исток, што ја прави од витално стратешко значење. Откако дојде на власт во 2018 година, реториката на Кан стана антиамериканска, а тој изрази желба да се зближи со Кина, а неодамна и со Русија – Кан разговараше со претседателот Владимир Путин на 24 февруари, денот на инвазијата на Украина, пишува Гардијан..

Моќната пакистанска војска традиционално ја контролира надворешната и одбранбената политика, но острата јавна реторика на Кан влијаеше на голем број клучни односи. Пакистанската армија со право е рангирана меѓу најголемите армии во светот. Нивното население е 617.000 луѓе, а кадровската резерва е околу 515.500 луѓе од 2011 година. Копнените сили користат широк опсег на оружје: 3.490 тенкови, 5.745 оклопни возила, 1.065 самоодни топови и 3.197 влечени артилериски парчиња. Воздухопловните сили располагаат со 1.531 авиони и 589 хеликоптери.

Поморските сили се состојат од 11 фрегати и осум подморници. Со буџет од нешто повеќе од пет милијарди долари, тоа е најмал буџет од десетте најголеми воени сили. Пакистан можеби е мала земја по големина, но несомнено е една од најголемите армии во светот по големина и воена способност.

Авганистан

Врските меѓу пакистанската воена разузнавачка агенција и исламистичките талибанци се олабавија во последниве години. Сега кога Талибанците се вратија на власт – во услови на економска и хуманитарна криза поради недостаток на пари и меѓународна изолација – Катар е веројатно најважниот странски партнер на земјата. Тоа е позицијата што некогаш ја имаше Пакистан. Се зголемија тензиите меѓу талибанците и пакистанската војска, која загуби неколку војници во нападите во близина на нивната заедничка граница. Пакистан сака талибанците да направат повеќе во борбата против екстремистичките групи и се грижи дека ќе го прошири насилството во Пакистан. Тоа веќе почна да се случува. Кан беше помалку критичен кон Талибанците за човековите права отколку повеќето странски лидери.

Кина

Кан постојано ја нагласува позитивната улога на Кина во Пакистан и во светот воопшто. Кинеско-пакистанскиот економски коридор вреден 60 милијарди долари, кој ги поврзува соседите, е концептуализиран и пуштен во употреба во рамките на две етаблирани пакистански политички партии, од кои и двете најверојатно ќе ја делат власта во новата влада. Потенцијалниот наследник на Шариф, помладиот брат на трикратниот поранешен премиер Наваз Шариф, потпиша договори со Кина директно како главен министер на источната провинција Пенџаб, а неговата репутација за започнување големи инфраструктурни проекти додека избегнува политички углед може да биде музика за Пекинг.

Индија

Нуклеарно вооружените соседи водеа три војни од независноста во 1947 година, две за спорната територија Кашмир со мнозинско муслиманско население. Тензиите долж де факто границата во Кашмир се на најниско ниво од 2021 година, благодарение на прекинот на огнот. Но, немаше официјални дипломатски разговори со години поради длабока недоверба за голем број прашања, вклучително и екстремната критика на Кан кон индискиот премиер Нарендра Моди за неговото справување со нападите врз малцинските муслимани во Индија. Каран Тапар, индиски политички коментатор кој внимателно ги следи односите меѓу Индија и Пакистан, изјави дека пакистанската војска би можела да изврши притисок врз новата влада во Исламабад да продолжи со успешниот прекин на огнот во Кашмир. Шефот на моќната пакистанска армија, генерал Камар Џавед Баива, неодамна изјави дека неговата земја е подготвена да продолжи напред во однос на Кашмир доколку Индија се согласи.

Соединетите Американски Држави

Експерти од Јужна Азија со седиште во САД тврдат дека пакистанската политичка криза веројатно нема да биде приоритет за претседателот Џо Бајден, кој ја води војната во Украина, освен ако тоа не доведе до масовни немири или зголемување на тензиите со Индија. „Имаме многу други риби за пржење“, изјавил Робин Рафел, поранешен помошник државен секретар за Јужна Азија, кој е виш соработник во Центарот за стратешки и меѓународни студии. Имајќи предвид дека пакистанската војска зад сцената ја одржува контролата врз надворешната и безбедносната политика, промената на власта не беше голема грижа, сметаат некои аналитичари. – Бидејќи армијата е таа што се занимава со политика за која САД навистина се грижат, т.е. Авганистан, Индија и нуклеарното оружје, внатрешно-политичките случувања во Пакистан се во голема мера ирелевантни за Соединетите Држави, истакнал Кертис, кој беше висок директор на Советот за национална безбедност на Трамп за Јужна Азија.

Таа додаде дека посетата на Хан на Москва е „катастрофа“ во однос на односите со САД и дека новата влада во Исламабад може да помогне во обновувањето на врските. Кан ги обвини Соединетите Држави за актуелната политичка криза, велејќи дека Вашингтон сака таа да биде отстранета поради неодамнешното патување во Москва. Вашингтон негира каква било улога.

ZeroDot / Mondo