Африн

Турскиот министер за одбрана, Нуреттин Ќаникли, изјави дека Турција нема друг избор освен да започне воена операција во сирискиот регион Африн. Понатаму, тој истакна дека операцијата “де факто започна”, истакнувајќи дека турската армија денес започнала со прекугранично гранатирање.

Во денешното интервју за медиумите, рекол дека Турција  ќе продолжи да разговара за операцијата со Русија.

Курдските борци на ЈПГ потврдија дека започнало гранатирањето на регионот Африн околу полноќ и  продолжиле и во текот на денот. Цел на гранатирање се турските села.

Турската новинска агенција Анадолу објави дека нападот започнал со најмалку десет хаубици, насочени кон територијата на Сирија од регионот Кирикхан и Хаса, на просторот на јужната турска провинција Хатај.

Турската армија порача дека започнале операција со цел “спречување на создавање терористички коридор” или спојување на курдски енклави долж турската граница.

Извор од курдската ЈПГ пренесува дека руската новинска агенција РИА Новости објави дека најмалку 70 артилериски ракети паднале во регионот на Африн, од правец на Турција.

Потсетуваме, Турција курдски сириски борци, припадниците на YPG (Национални одбранбени сили – женските единици наречени YPJ), ги смета за продолжеток на организацијата на Курдистанската работничка партија (ПКК), која пак ја сметаат за терористичка организација.

Турција и ПКК војуваат на просторот на Турција од 1980-тите. Вреди да се спомене уште еднаш дека САД, исто така, ја сметаат ПКК за “терористичка организација”, но – за разлика од Турција – има сосема поинаков став кон ЈПГ. Имено, не само што ЈПГ не ја водат како терористичка организација, туку и активно им помагата на различни начини, вклучувајќи и оружје.

Се разбира, може да се каже дека ова е “шизофренична” политика на Вашингтон заспрема курдски борци, кои, ако од Турската страна биваат водени како терористи додека од сириска страна постануваат американски сојузници во борба за демократија.  Но, политиката не е шизофрена, туку примарно опортунистичка. Понатаму, со цел барем малку да се ублажат двојните стандарди на САД во врска со ова прашање, Вашингтон создаде нова организација наречена сириски демократски сили (СДФ) во Сирија, токму со цел за да се замаскира, барем со името нивната поддршка за ЈПГ. Во суштина, СДФ е ЈПГ само под друго име и под цврста американска контрола.

Која логика  ПКК, која првенствено оперира во Турција, е терористичка организација? Со истата политичка логика – во реалноста, ПКК е курдска бунтовничка организација која со децении се бори за создавање на независен Курдистан. ПКК беше и до одреден степен сеуште левичарска марксистичка организација која исто така се бори за прогресивни цели.

Некои извори, како што се рускиот дисидент Александар Литвиненко (кој беше убиен со полониум 210 во Лондон во 2006 година а Кремљ беше обвинет за неговата смрт), тврдат дека Советскиот советски КГБ бил вклучен во создавањето курдската ПКК. Без оглед на тоа колку се точни овие информации, факт е дека Русија никогаш не ја стави ПКК на листата терористички организации, ниту Кина.

НАТО како организација ја смета ПКК за терористичка организација, ама ставот на Европската унија, или некои од нејзините членови, делумно е амбивалентна. Тоа би можело да се каже вака – државите кои немаат прекумерно добри односи со Турција често ќе имаат добар став кон ПКК. Уште еднаш, политичко дефинирање (причина заради која и Иран ПКК ја смета за терористичка организација).

Во секој случај, ситуацијата е таква, а она што е најважно сега е ситуацијата на теренот. Тука, сепак, имаме цела низа на повеќе дефинирани односи. Имено, курдските сили во Сирија – без оглед на тоа што се наречени ЈПГ, СДФ или продоширена рака на ПКК – значително се зајакнаа, ова е една од големите последици од оваа војна. Како зајакната армија, која може да има околу 50.000 борци, тие сакаат да ја консолидираат својата контрола во северниот дел на Сирија, во областа позната како Ројава (или сириски Курдистан). Се разбира, тие не се сами – бидејќи тие дури и не би можеле да стигнат до оваа фаза – зад нив отворено стои американската армија, а само пред неколку дена од Вашингтон порачаа дека ќе создадат “Сириски погранични сили“, армија од 30.000 војници, која ќе има за цел “повторно да ја брани оваа територија од враќањето на терористите” – со други зборови, САД го објавија преземањето на северна Сирија преку посредници.

Потоа, за време на тој проглас, Турција го објави своето соопштение и најави голем воен напад врз овие сили зад кои стои САД. За веднаш после тоа, американскиот државен секретар, Рекс Тилерсон, да објави на начин како неговиот претходник, Џон Кери, тој едноставно го порекна сето она што претходно беше кажано и порача дека не е вистина дека САД создале нова курдска војска, а сето заедно е едно големо несогласување.

Се разбира, Турција овој пат не и верува на САД и започнува со нападот врз Курдите и на Африн.

Тековна состојба во Сирија:

Како што наведивме на почетокот на текстот, Турција се обидува тесно да се координира со Русија. Но, зошто Русија би се согласила и дозволила ваков вид напад врз Курдите? Се враќаме повторно во приказната за опортунистички политики – Русија е свесна дека клучот за неговиот успех во Сирија мора да се бара преку добрите односи со Турција и за таа цел лесно ќе го “жртвува” односот со Курдите (турските извори тврдат дека Русија се согласила да го отстрани своето оружје и нејзините сили од просторот што ќе го нападнат).

Може ли ситуацијата да биде уште посложена? Имено, Дамаск, кој, според некои, требаше да биде целосно лојален кон Москва, зазеде сосема поинаква позиција, велејќи дека дури и ќе ги уништи турски воени авиони доколку ја започнат кампањата за бомбардирање на Африн.

Се разбира, можеби овде станува збор само за изјави кои Дамаск ги прави сопствената јавност (исто така, со години, се заканувааа дека ќе ги уништуваат и американските воени авиони кои во Сирија се илегално па досега не срушиле ,а ниту се обиделе да уништат ниту еден). Сепак, со оглед на тоа што војната влегува во нова фаза, сè повеќе може да се почувствува дека има разлики во позициите меѓу сојузниците – особено меѓу Русија и Иран, како во однос на судбината на Асад, така и по прашањето на турската улога итн.

Русија веќе со денови молчи по прашањето за претстојниот турски напад врз Африн, а молчењето во овој случај може да се толкува единствено само како поддршка. Една од причините за ова е очигледна желба на Кремљ САД да претрпат пораз во Сирија, а ќе го претрпи преку грбот на Курдите. Ова е и една од карактеристиките на војната во Сирија – тоа е брутална војна преку посредници.

Турската армија веќе со денови. Курдите итекако брзо се подготвуваат за одбрана на Африн, а информациите велат дека сириската армија им овозможила да ги пренесат своите сили преку нивната контролирана територија од источниот дел на земјата. Ќе им биде потребно се што имаат за да ја сопрат турскиот воен напад.

Ердоган се потпира на бројноста и општата сила, но во Африн, според некои аналитичари може да се соочат со многу непријатно изненадување. Турската војска во оваа битка сигурно влегува во висок морал, додека пак Курдите немаат што да изгубат, но се борат до крај. Ако, пак од друга страна, интензивно им биде давана помош од САД или од сириската армија (кој би рекол дека САД и сириската армија на крајот би биле на иста страна?), Турција според тие аналитичари би можела да претрпи тежок удар.

Дали тоа би било добро сценарио? Имајќи ја во вид комплексноста на сирискиот конфликт, денес веќе е невозможно да се каже што ќе биде добро, а што лошо сценарио, бидејќи ништо повеќе не е црно-бело. Но, ако ги игнорираме сите надворешни фактори и нивните интереси, или ако погледнеме на претстојната битка само како конфликт меѓу турската армија и курдските борци, секако е јасно кој заслужува победа и чија страна е поисправна – турската, засигурно.

За Курдите, оваа војна беше историски пресвртница и знаеле дека ако успеат да излезат победнички пред сите досегашни предизвици, овој голем ќе ги чека за крај.Ама турците сепак се ратоборни и полни со морал кога станува збор за било колкавав дел од нивната територија. Курдите треба да знаат дека на крајот ќе мора да се борат против моќната турска војска ако во стварност сакаат да излезат вистински победници во оваа војна.

Тие тврдат дека тоа со години, го знаеле и дека сега чукнал саатот за тоа време.  Битката за Африн започнува и нејзиниот исход ќе биде одлучувачки за исходот на целата војна во Сирија.

Извор:Advance/обработка:Дубаи Портал