Продолжувањето на црноморскиот договор за жито би било невозможно без „специјалните односи“ на Турција со рускиот лидер Владимир Путин, рече претседателот Реџеп Таип Ердоган во петокот во интервју за Си-Ен-Ен.
Со посредство на ОН и Турција во јули минатата година, иницијативата ѝ дозволува на Украина да ги извезува своите жита и ѓубрива на пазарите ширум светот и покрај тековниот воен конфликт со Русија. Договорот требаше да истече на 18 мај, но Русија потпиша 60-дневно продолжување во средата. Тоа го направи иако ЕУ не ги укина ограничувањата за рускиот извоз на жито и ѓубрива како што беше договорено.
„Ова беше можно поради нашиот посебен однос со претседателот Путин“, изјави Ердоган за американската телевизија. „Потребен ви е избалансиран пристап кон земја како Русија, што би било многу посреќен пристап.
Продолжувањето на договорот беше политичка победа за Ердоган, кој се позиционираше како посредник и потенцијален миротворец меѓу Москва и Киев. Ердоган редовно разговара со Путин од почетокот на руската воена операција во Украина, а Турција е единствената членка на НАТО која не воведе економски санкции кон Москва.
„Не сме во моментот кога би воведовме санкции кон Русија како што тоа го направи Западот. Не сме обврзани со западните санкции“, изјави Ердоган за Си-Ен-Ен. „Ние сме силна земја и имаме позитивни односи со Русија.
Барајќи трет последователен претседателски мандат, Ердоган освои најголем дел од гласовите на минатонеделните избори во Турција, победувајќи го ривалот Кемал Киличдароглу за речиси пет поени, но не успеа да го надмине прагот од 50 отсто потребен за целосна победа. Со елиминација на кандидатот за третото место Синан Оган, Ердоган и Киличдароглу ќе се соочат во вториот круг на 28 мај.
Пред клучните избори, Ердоган го обвини Киличдароглу дека се обидува да ја „одвои“ Турција од Русија. Иако Киличдароглу не се закани дека ќе ги прекине врските со Москва, тој неодамна ја обвини Русија за мешање во изборите, што заработи прекор од Кремљ.
Киличдароглу, исто така, вети дека ќе ги поправи врските на Анкара со нејзините сојузници во НАТО – вклучително и укинувањето на ветото на Ердоган за приклучување на Шведска во блокот предводен од САД – и веднаш да ги рестартира преговорите за членство во ЕУ.
Стремежот на Турција за независна надворешна политика зависи од нејзините силни врски со Москва, тврди Ердоган. „Русија и Турција си требаат една на друга на секое можно поле“, рече тој, објаснувајќи дека неговите неодамнешни чекори кон дијалогот со сирискиот претседател Башар Асад – чија опозиција ја поддржа во граѓанската војна во Сирија – немаше да бидат можни без руско посредство.
„Преку моето пријателство со претседателот Путин, мислевме дека можеме да ги отвориме вратите, особено во нашата борба против тероризмот во северниот дел на Сирија“, рече тој. „Ако можеме да го направиме тоа, реков дека не гледам никаква пречка да стои на патот на нашето помирување.
