На покраинските избори одржани минатата недела, на 20 септември, партијата „Левица“ (Die Linke) во Берлин веројатно немаше да извојува победа со речиси 26 отсто од гласовите да не беше воведено ново правило.
За првпат во историјата на германскиот главен град, старосната граница за гласање беше спуштена од 18 на 16 години.
Ова не доведе до значително зголемување на вкупниот број гласачи. Од 2,5 милиони граѓани со право на глас, само околу 55.000 беа на возраст меѓу 16 и 18 години.
Сепак, оваа промена беше од големо значење за младите луѓе.
„Секако, многу разговараме за политика на училиште или со пријателите“, изјави во понеделникот 17-годишната Сесилија за новинарите на „Дојче веле“ пред нејзиното училиште во Берлин.
„Сите сме многу политички ангажирани; учествуваме на бројни демонстрации“, додаде таа.
Фокус на социјалните прашања
Се чини дека овој став се одрази и на гласачките навики на младите жители на Берлин. Иако официјалните статистики од анкетите спроведени по гласањето (exit polls) од институтот „Инфратест Димап“ (Infratest Dimap) не ги издвојуваат посебно гласовите на оние под 18 години, податоците по старосни групи покажуваат дека гласачите на „Левица“ се претежно помлади.
Околу 43 отсто од луѓето на возраст од 16 до 24 години гласаа за оваа демократско-социјалистичка партија – што претставува зголемување од 25 процентни поени во споредба со претходните покраински избори во 2023 година.
Сличен тренд е видлив и на национално ниво, каде што младите се посклони да гласаат за партии со порадикални ставови, како што се АфД (AfD) и „Левица“, додека постарите гласачи им даваат предност на ЦДУ (CDU) и СПД (SPD). Седумнаесетгодишната Лиска не е изненадена од ова.
„Партијата ‘Левица’ особено ме привлече поради социјалните прашања, намалувањето на цените и подостапните станови“, вели таа.
Цените на кириите во Берлин навистина растат брзо – зголемени се за околу седум отсто само во последните две години – што особено ги погодува оние што првпат бараат стан.
Анкетите исто така покажаа дека најголемиот дел од гласачите во Берлин – 37 отсто – сметаат дека „Левица“ е партијата што најверојатно ќе обезбеди достапни станови. Сесилија вели дека кириите, заедно со плановите на конзервативната влада во Берлин да го намали буџетот за образование, биле главни теми на загриженост меѓу нејзините пријатели.
„Сите ја достигнуваме возраста кога би сакале да се иселиме од домовите на нашите родители, што е речиси невозможно во Берлин. Покрај тоа, секако, тука се и прашањата поврзани со училиштето и образованието, како и тоа како да се спречат понатамошни кратења во тие области“, рече таа.
Дали младите гласачи се порадикални?
Христијанско-демократската унија (CDU) – партијата на актуелниот градоначалник Каи Вегнер – во текот на кампањата ја претставуваше партијата „Левица“ (Die Linke) како партија на опасни радикали, но тоа очигледно не ги одврати младите гласачи.
Катрин Фезе од Германската фондација за деца и млади (DKJS) за „Дојче веле“ објасни дека станува збор за прашања што директно влијаат врз младите луѓе.
„Затоа тие треба да се сфатат сериозно и да се прашаат за нивното мислење. А ’Левица‘ беше една од партиите што мобилизираа многу луѓе кои вообичаено не гласаат – и тоа не само млади гласачи. Станува збор за луѓе на кои политичарите претходно не им се обраќале“, забележува Фезе. Некои сметаат дека младите луѓе генерално се склони да гласаат за порадикални политички опции, а Сесилија може да го разбере таквото тврдење.
„Мислам дека генерално е точно оти младите луѓе се секогаш многу порадикални од постарите генерации. Исто така, гледам дека честопати постојат многу екстремни ставови“, вели таа.
Статистичките податоци од институтот „Инфратест Димап“ (Infratest Dimap) покажуваат дека најголемата возрасна група меѓу гласачите на „Левица“ биле луѓето на возраст од 25 до 34 години, кои сочинувале околу 49 отсто.
Од друга страна, најголемата возрасна група гласачи за екстремно десничарската партија „Алтернатива за Германија“ (AfD) на изборите во Берлин ја сочинувале луѓе на возраст од 60 до 69 години, со удел од 23 отсто.
За споредба, само 12 отсто од гласачите во Берлин на возраст од 16 до 24 години гласале за AfD, што претставува исклучок од трендовите во остатокот од земјата.
