Падот на режимот на Башар ал Асад донесе нова надеж и причини за оптимизам кај Сиријците, очекувајќи дека политичките промени ќе го поттикнат економското закрепнување и социјалните реформи. Една од најважните промени беше отворањето на економијата кон меѓународните пазари, што овозможи доаѓање на странски производи и инвестиции во земјата. Со укинувањето на ограничувањата за трансакциите во долари и намалувањето на високите царини, странските производи почнаа слободно да влегуваат во Сирија, а тие сега ги окупираат полиците на продавниците.
Во областа Дамаск, продавниците се полни со турска флаширана вода, саудиска супа, либанско млеко во прав и познати западни брендови како Twix, Snickers, Pepsi и The Laughing Cow сирење (француската верзија на Zdenka). Во супермаркет во центарот на Дамаск цел ѕид е посветен на чипсот Принглс, пишува Фајненшл тајмс, пишува Јутарњи лист.
Оваа сцена е сосема поинаква од последната деценија. Во 2013 година, Ал Асад ја криминализираше употребата на странски валути за зајакнување на сириската фунта. Во исто време, тарифите беа зголемени за да се зголемат приходите на владата – на пример, тарифа од 900 долари беше применета на iPhone. Ваквите мерки ги принудија Сиријците да се потпрат на локални производи, додека бараните странски производи како соја сос беа шверцувани главно од Либан.
Овие производи често се продаваа тајно, скриени во темните агли на продавниците и достапни само со доверба меѓу купувачите и продавачите. Стравот од рации, апсења и изнуда беше толку голем што луѓето избегнуваа дури и да го користат зборот „долар“, заменувајќи го со шифри како „магдонос“ или „нане“ поради сличноста во бојата.
Меѓународните санкции дополнително ја изолираа Сирија, иако основните потреби како храна и лекови беа изземени. Сепак, новата влада предводена од Хајат Тахрир ал-Шам донесе промени, дозволувајќи трансакции во долари и намалување на царините за 50-60 отсто. Намалени се и царините за увоз на суровини за да се заштитат домашните производители.
Увезените производи од Турција и Либан сега слободно ги минуваат границите, што значително ги намали цените. На пример, едно шише сириски кечап Dolly’s чини околу 14.000 сириски фунти (еден американски долар), додека Heinz кечапот чини 78.000. Основната храна како либанските банани, кои станаа луксуз за време на војната, сега се попристапни, паѓајќи во цената за една петтина.
Махмуд, 35-годишен продавач на овошје и зеленчук, забележал пад на цените на сите негови производи, увозни и домашни.
„Странскиот ананас сега чини една петтина од претходната цена, а домашниот компир четвртина“, вели тој. Претходно, земјоделците мораа да предадат дел од својот производ на воени контролни пунктови или да плаќаат мито, што ги зголеми цените. Со отстранување на контролните пунктови, производите значително поевтинија.
И покрај економските предизвици и бавните исплати на платите, Махмуд се чувствува посигурен од кога било досега.
„Повеќе не одам вознемирено по улица, загрижен дека некој ќе ме следи“, вели тој, потсетувајќи се на стравот и напнатоста кои порано беа секојдневна појава.