Пишува : Џемалудин Латиќ 

Во името на Аллах, Милостивиот, Семилостив:

… ако верувате во Аллах и во она што Му го објавивме на нашиот слуга на Денот кога вистината се оддели од лагата, на денот кога се судрија две војски, – а Аллах може сè…

(Ел-Енфал, 41)

Битката кај Бедр, која се случила на 17-ти ден од Рамазан, не може целосно да се разбере без да се стави во историски контекст, а тој контекст вклучува два настани пред таа битка и два настани по таа битка. Првите два настани се хиџра и усвојувањето на Сахифету’л-Медина, тој „прв пишан устав во историјата на човештвото“, како што го нарече М. Хамидулах, а другите два настани се Договорот од Худајбија и Фетхих на Мека.

Сахифетул-Медина е социјален договор склучен помеѓу муслиманите (мухаџирите и ансари), Евреите и хенотеистите или. мушрик, следбениците на политеистичката арапска религија, под покровителство на пророкот Мухамед, с.а.в.с. Ова беше уставот на новата држава што се раѓаше на Арапскиот Полуостров, што имплицираше дека сите односи меѓу различните верски и етнички заедници се регулирани врз основа на Божјата универзална правда и мир; секоја заедница живее во своја верска, културна и национална автономија; сите членови на градот-држава Медина се еднакви пред законот, кој ги штити нивните животи, религија, имот, чест и потомство; во случај на агресија врз Медина (но само врз Медина!) однадвор, сите заедници, како единствен уммет, заеднички го бранат својот град-држава итн.

Со овој договор Мухаммед, а.с., всушност основал општество кое е отворено не само од внатрешна, туку и од надворешна перспектива и со тоа ги поставил темелите на новиот, мадинански илаф, т.е. отвореност кон другите племиња и држави до Сирија на северозапад и Абисинија на југ. Тој илаф бил загрозен од меканскиот, кој бил под контрола на хенотеистичките сили кои две години претходно насилно ги протерале пророкот и првите муслимани од нивниот роден град Мека. Поради оваа трговска и политичка закана, тој режим се преселил кон Медина со намера да го ликвидира пророкот и да го уништи градот-држава што се родила и израснала на темелите на Сахифетул-Медина.За ова Вада Ханфер во својата книга Првата пролет. Политиката и геостратегијата на амбасадорот Мухамед (која наскоро треба да се појави во босански превод) вели:

„Новата Медина не е ни како стариот Јесриб во неговото повлекување и изолација, туку стана седиште кое ги надминува границите, стана седиште на комуникација и поврзување, превоспитување и организација… За тоа време, Курајшската војска не се придржуваше до претходниот договор за ненапаѓање; таа војска беше расфрлана маса полна со гордост и ароганција, маса предводена од збунето раководство и брза во крвопролевање, без ред и организација“.

„…Пророкот излезе во Бедр со нешто повеќе од триста свои придружници, со седум камили и два коња. Тргнаа да го бараат караванот. И бидејќи Абу Суфјан го прошверцувал караванот, до Хералд стигнала вест дека Курејшите се упатуваат кон Бадр за да се судрат со муслиманите. Верскиот водач закажа состанок на кој ќе се разговара што да се прави во таква ситуација. Мирот над него често се консултирал со своите асхаби кога станувало збор за општи работи, особено за војна, но оваа средба била од исклучителна важност. Пророкот сакал да ја одреди позицијата на Ансари во врска со битката доколку би се случила, бидејќи Вториот договор од Акаба, кој бил свикан непосредно пред хиџрата на пророкот во Медина, ја содржел обврската на Ансари да го заштитат пророкот во Медина од она што тие ги штитеа и нивните жени и деца и нивниот имот, но оваа битка, ако дојде до неа, ќе се одржи надвор од Медина. Пророкот сакаше да биде сигурен дека Ансари ќе се борат со него дури и надвор од Медина…“

Х.Омер на сцена: Не сакаме војна, но ќе го победиме агресорот ако војната ја водиме на исламски начин

„На тоа размислување, Абу Бекр стана и одржа многу убав говор, а потоа Омер стана и рече: „О, Божји Пратенику, богами Курејшите имаат моќ! За Аллах, јас не се понизив додека бев силен, и не верував додека бев во неверување! За Аллах, јас никогаш нема да се потчинам на нивната моќ, туку ќе се борам со тебе против нив, а за тоа ќе го дадам животот и подготвен сум за тоа!“

Тогаш станаа и сите други мухаџири, но пророкот сакаше да ги слушне ансарите. „Луѓе, кажете ни што да правиме!“ им викаше. Тогаш стана Сад ибн Муаз. „Божји гласник!“ – рече тој – „ти, по Алах, изгледа дека најмногу ни се обраќаш?“ „Да, на тебе!“ – рекол Пратеникот. „Затоа ние, гласник, верувавме во твојата мисија“, одговори Сад, „и во се што ќе ни кажеш“. Сведочивме дека она со што доаѓате кај нас е Вистината и ви ги дадовме нашите ветувања и нашиот тежок збор дека ќе ве слушаме без прашање и ќе ве слушаме. Оди, Божји Пратеник, каде сакаш – секаде ќе одиме со тебе! За Оној што те испрати со Вистината, дека ќе не воведеш во ова море и ќе зачекориш во него, ќе зачекориме и ние со тебе, и никој од нас нема да остане зад нас. Немаме ништо против ако утре не водите против непријателот. Во војна сме жестоки, а во битки тешки. Можеби Алах ќе ви покаже нешто за нас што ќе ве израдува многу. Водете не, со Божја помош!“ Овие зборови на Сад многу му угодија на Божјиот Пратеник и му вдадоа нова сила…“

„…Ова е војската построена од нејзиниот командант, Вјеровјесник, с.а.в.с., командантот кој, прегледувајќи ги борбените формации, гледа дека еден војник излегол од машината, излегол пред својот командант, а командантот го прашал. да се врати на своето место во машината. Тој млад војник, Ансари, се вика Севад ибн Газије, кој, исто така, не е ниту шеик ниту шампион во својата заедница, туку млад човек, обичен војник. Тој, непосредно пред битката, доаѓа пред Пратеникот и му вели: „Ти ми предизвика болка (кога ми ја удри кожата со камшик – оп.транс.)“! За Оној што те испрати со Вистината, дозволете ми да ви пријдам, го барам своето право, сакам да ви возвратам!“ Верувањето му го открива стомакот и му дозволува на Севад да му ја нанесе истата болка, а потоа Севад му го става стомакот. веднаш до верата, а кога Пратеникот, с.а.в.с., го прашал зошто го прави тоа, тој одговорил: „Излегов во оваа битка и не знам дали ќе се вратам од неа жив или мртов. и сакав да ги искористам моите последни моменти на земјата за да ја допрам мојата кожа со твојата!“

„Потврдено е дека во битката кај Бедр учествувале околу триста борци и дека бројот на борците на Мушри бил три пати поголем, така што разликата меѓу овие две армии била многу голема. Тоа беше конфликт помеѓу истрошениот стар и претстојниот, свеж нов свет, помеѓу минатото што само што заминуваше и сегашноста што штотуку се раѓаше…“

Раѓањето на новиот и уништувањето на стариот свет

„Сам по себе, Бадр беше мала битка во споредба со битките што ги водеа Персијците и Римјаните во различни делови на Арапскиот Полуостров, но кога се гледа од стратешка гледна точка, ги надминува дури и најголемите, огромни битки. Оваа битка беше првиот воен конфликт во кој муслиманите се појавија како единствена група. Муслиманите овде се претставници на обединетото мадинанско општество.

Бадр беше најава за раѓањето на муслиманскиот ентитет на сите засегнати, бидејќи набргу по оваа битка, веста за победата на муслиманите над Курајшите одекна на сите страни на Арапскиот Полуостров; оние кои беа десет пати помали кога беа протерани од Мека го свртеа вниманието кон себе до најдалечните краишта во приказната со други димензии.

Неверниците на Курајшите сега мораа да се соочат со најтешкиот момент во нивниот живот – пред застрашувачкиот пораз и понижување што ќе следуваше малку подоцна. Целта што ја поставил уништувачот Абу Џахел кога ја започнал кампањата против Бадр сега била спречена, а Арапите веќе дознале за неговата судбина што тој самиот ја предизвикал, но слушнале и за поразот на многубошците, смртта на нивните водачи. и заробувањето на нивните великодостојници: на бојното поле падна славата на Курејш.

Муслиманите излегоа од оваа битка со мали загуби; имаа четиринаесет маченици и се вратија во Медина со седумдесет затвореници…“

Во Бадр се воспоставуваат основите на меѓународното право за војна во исламската концепција: конфликтите се решаваат со сулх (договор, преговори), а не со ќитал (крвопролевање), но ако муслиманите и нивните сојузници бидат нападнати, војната мора да се води во во согласност со исламското законодавство, кое подразбира: забрана за убивање на оние кои не учествуваат во ќиталот (деца, стари лица, жени, богобојазливи духовни луѓе итн.), забрана за убивање или осакатување и осакатување затвореници, праведните откуп и размена на заробеници, а Ресулулах воведува нова регулатива: ќе го ослободи секој затвореник политеист кој е писмен десет муслимани итн. На Бедр, според тоа, „единствената цивилизација во која идејата за уништување на другиот и различниот никогаш нема да никне“ (I. Raja al-Farouqi), вистина која целосно ќе дојде до израз во финалето на Bedr: Fethi Mecca, за која ќе зборуваме во наредниот есеј, иншалалах.

Верниците беа воодушевени од Аллаховата помош во Бедр – исто како што Возвишениот Аллах им објави пред неколку години на самиот почеток на сура Ер-Рум (Византијци).

Елиф лам мим – Византијците беа поразени / во соседната земја, но тие сигурно ќе победат по нивниот пораз / за неколку години – и пред и потоа, тоа е Алахова одлука – и тогаш верниците ќе се радуваат

Ханфер продолжува: „Во првата значајна битка меѓу Римјаните и Персијците, Алах им помогна на верниците – Римјаните два месеци откако им ја пружи оваа помош на муслиманите: на муслиманите им беше помогната во Бадр на 17-ти Рамазан / 15-ти. од Канун ал-Сани / јануари 624 г., а веќе на 24 истиот месец во 624 г., почнала да пристигнува помош на Херакле против Персијците, која во текот на три години ќе биде крунисана со решавачка помош во Нејнева. Во односот на силите – две главни синхронизирани промени: првата го претставува почетокот на крајот на старото, а втората почетокот на раѓањето на новото; ќе продолжат да следат победите на Византија над Персијците, но и двете овие империи се веќе стари, исцрпени, меѓусебно се ослабеа во сите аспекти; Византија ќе победи, но и тие ќе излезат од војната целосно исцрпени…“

„На Арапскиот Полуостров, тоа е поинаква приказна, која започна во Бадр со поразот на Курејшите, а ќе заврши со освојување на Мека неколку години подоцна. Се раѓа нова млада сила, која тргна од пазувите на пустината и се упати кон две исцрпени империи, кои ќе ги наследат и ќе се движат подалеку од нив со неверојатна брзина.

Бедр беше почетна точка каде што почетокот на крајот на Курејшите, а воедно и почетокот на крајот на меѓународните сили, но Бадр е и почеток на појавата на светска исламска сила, и затоа Алах , Возвишениот,  Бедр го нарекол Денот на Фуркан.

(ТБТ)