Сирија влезе во нова фаза по завршувањето на периодот на „меден месец“ што траеше од падот на режимот кон крајот на минатата година. Оваа промена се одразува во неколку клучни настани што укажуваат на промена во политичката и безбедносната динамика во земјата и во нејзината регионална средина.

Прво, во Хасака се одржа „конференција за единство“, под покровителство на Автономната администрација на североисточна Сирија. Конференцијата не можеше да се реализира без поддршката на Франција, како и без експлицитната согласност на САД, кои, заедно со Франција, имаат воено присуство во овој дел од земјата. Учеството на клучните лидери на малцинствата, како што се друзите шеик Хикмат ал-Хиџри и претседателот на Алавитскиот совет Газал Газал преку видео пораки, го покажува почетокот на формирањето на „алцински сојуз“ насочен против централизираната влада и доминантната позиција на сунитското мнозинство во земјата.

Конечната декларација на конференцијата ги поддржува принципите на децентрализација, започнувањето на процесот на изготвување нов устав и формирањето на нова сириска армија, нагласувајќи ја аспирацијата кон децентрализирано управување и зајакнување на локалните автономии.

Овие тенденции беа дополнително потврдени преку усогласувањето на ставовите меѓу клучните општествени авторитети кои јавно ги критикуваа владините политики, повикаа на меѓународна истрага и ги пофалија ставовите на држави како Израел.

Во меѓувреме, Јордан и САД започнуваат нова рунда разговори на министерско ниво во Аман помеѓу сириската влада и властите на Друзите, со учество на регионални и меѓународни актери. Овие разговори се обид да се замени претходната меѓународна дипломатска иницијатива што се одржа во Париз, која се занимаваше со сложените прашања на Курдите и Друзите. Париз претходно беше домаќин на сириско-израелски и сириско-американско-француски разговори, но турската дипломатија јасно ја стави до знаење својата намера да го замрзне овој процес преку пораки и преговори со Дамаск, критикувајќи ја пристрасноста на Франција кон курдските сили.

Овие соперништва, особено француско-турското околу курдското прашање и турско-израелското околу јужните сириски провинции и прашањето на Друзите, укажуваат на слабеење на единството во рамките на меѓународната алијанса што го поддржува сирискиот режим. Фазата на колективна и обединета поддршка за Дамаск е завршена и започнува период на интензивни конфликти на интереси меѓу регионалните и глобалните актери.

Покрај тоа, има значително враќање на Русија како централен играч во Сирија. Неодамнешните официјални посети на високи сириски функционери на Москва, каде што разговараа со претседателот Владимир Путин, укажуваат на обновување на стратешкиот сојуз. Тематскиот фокус е на продолжување на руските воени испораки, заедничко управување со клучните воени бази Хмејмим и Тартус, зајакнување на економските врски, руски патроли низ целата земја и безбедносна координација. Оваа нова фаза на руско-сириска соработка е дел од стратегијата на Сирија да се балансира со Западот и да се спротивстави на израелските воени операции и да ја зачува стабилноста во крајбрежните и североисточните региони.

Оваа промена, исто така, одразува одредено разочарување од страна на сириските власти од претходната позиција на Западот, кој покажа флексибилност во последните месеци, но сега, особено по инцидентите во крајбрежниот појас и покраината Суеида, како и континуираните израелски напади, го промени својот пристап и го зголеми притисокот врз Дамаск.

Во светлината на овие сложени промени, многу прашања остануваат отворени: Дали Соединетите Држави и европските земји ќе дозволат Русија да го прошири своето влијание во Сирија, а истовремено да се вклучи во Украина? Дали сирискиот режим ќе ја прифати децентрализацијата како нова политичка рамка? Каква ќе биде врската и координацијата меѓу воените актери – САД, Турција, Русија и Израел? Дали политичките иницијативи ќе се претворат во конкретни воени сојузи или конфликти?

Јасно е дека Сирија влегува во нова фаза каде што интересите и агендите на нејзините традиционални сојузници се распаѓаат и се судираат, додека се бори да го зачува својот територијален интегритет и политичка стабилност во исклучително сложен и променлив регионален контекст.