По договорот за нормализација меѓу земјите од Персискиот залив (Persian gulf) и Израел (Israel), американската администрација и израелската окупација започнаа да разговараат за следната земја – Судан (Sudan).

Во Судан во моментов се води жестока дебата во врска со нормализацијата на односите со Израел (Israel), во услови на гласини за намерите на суданските власти да имаат отворени односи со израелската окупација.

Присуството на гласови во суданската влада и военото раководство кои повикуваат на нормализирање на односите со Израел го отвори патот за формирање на Суданско-израелско друштво за пријателство и ги интензивираше дискусиите на ТВ-каналите и локалниот печат.

Од друга страна, што се однесува до цивилните сили на Судан (Sudan), едни се против, а други за нормализација со Израел (Israel). Сепак, сè додека работата оди на прогресивен начин, тоа нема да доведе до народни немири. Двете страни сакаат името на Судан (Sudan) да се отстрани од црната листа на САД (USA), да се промовираат инвестициите во земјата, Судан (Sudan)да се ослободи од странски долгови и да се прими милијарди американска помош.

Официјално, Израел (Israel) и Судан (Sudan) немаат дипломатски односи и сè уште се сметаат за непријатели. И покрај тоа, во последните неколку месеци имало многу контакти на највисоко ниво, што значи дека односите меѓу двете земји претрпеле значителен напредок.

Кога Судан (Sudan) ги прекина дипломатските врски со Иран (Iran) во 2016 година, Израел (Israel) започна да спроведува индиректни комуникации преку САД (USA) за да ја проучи можноста за воспоставување односи со Израел (Israel). Сепак, соборувањето на суданскиот претседател Омар Ал-Башир (Omar Al-Bashir) во април 2019 година веќе ги отвори вратите за промени.

Во февруари 2020 година, израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху (Benjamin Netanyahu) се состана во Уганда (Uganda) со шефот на Суверениот совет на Судан (Sovereignty Council of Sudan), генерал-мајор Абдел Фатах Ал-Бурхан (Abdel Fattah Al-Burhan) и се согласи да промовира нормализирање на билатералните односи. Во истиот месец,  тој објави дозвола за првиот израелски авион да го премине суданскиот воздушен простор.

 

Односите меѓу Картум (Khartoum) и Тел Авив (Tel Aviv) достигнаа најниско ниво, а непријателството меѓу двете земји беше длабоко вкоренето. Така, Судан (Sudan) стана една од ретките африкански земји што им забранува на своите граѓани да го посетуваат Израел (Israel).

Сепак, ситуацијата се промени од 2014 година, по напнати години и притисок од Саудијците, Судан ги прекина односите со Иран (Iran).

Кога односите меѓу Иран (Iran) и Судан (Sudan) беа прекинати под силен израелски надзор, првиот чекор беше протерување на иранскиот културен аташе од Картум (Khartoum), што доведе до последен прекин меѓу Картум (Khartoum) и Техеран (Teheran). Суданците исто така запреа шверц на оружје наменето за Хамас (Hamas) во Појасот Газа (Gaza Strip), а подоцна се приклучија на саудиската коалиција против Хутите (Houthis) во Јемен (Yemen).

Аташе – Дипломатски службеник што врши функција на советник за одредена област (за култура, за печат, за воени прашања)

Во 2015 година, Израел (Israel) воспостави таен контакт со суданските власти преку претставници на меѓународни организации. Ова резултираше во создавање група израелски лобисти кои работеа за интересите на Судан (Sudan) во САД (USA) за време на мандатот на претседателот Барак Обама и во Европа, додека Израел (Israel) побара од западните земји да му помогнат на Судан да ги отплати своите долгови.

Некои судански партии гледаат дека воспоставувањето односи со Израел (Israel) ќе им служи на внатрешните интереси на земјата. Суданскиот министер, кој јавно зборуваше за правото да се воспостават односи со Израел (Israel), ги обвини Арапите дека направиле историска грешка спротивставувајќи се на Планот за поделба на Обединетите нации (ООН) од 1947 година

Во денешно време, Израел (Israel) верува дека развојот на односите со Судан (Sudan) ќе им служи на неговите интереси, вклучително и скратување на времетраењето на летовите со земјите од Латинска Америка (Latin America) на четири часа, летајќи со своите авиони над Картум. Исто така, Израел (Israel) сака да ја промени ориентацијата на африканските земји да гласаат во корист на Израел (Israel) во телата на ООН (UN), покрај тоа што се обидува да инвестира во Судан (Sudan), особено во областите на земјоделството, управувањето со водите, технологијата и медицинските иновации.

Нормализацијата на Судан-Израел може да доведе до бројни цели во неколку насоки. Израел ќе има корист од воспоставувањето односи со африканска земја од стратешко значење на брегот на Црвеното Море (Black Sea), а Соединетите држави ќе создадат зајакнат преоден систем како алтернатива на исламистите. Во меѓувреме, Судан (Sudan) има корист од отстранувањето на своето име од списокот државни спонзори на тероризмот и добива дарежлива финансиска помош.

Израелците сметаат дека цивилната команда во Судан е тешко да прифати воспоставување на односи со Израел поради палестинското прашање, а отстранувањето на Судан (Sudan) од црната листа претпочита да се оддели од документот за нормализација. Сепак, цивилните сили во Картум (Khartoum), за разлика од војската, не сакаат да имаат корист од израелските воени можности или можноста за безбедносна соработка со нив.

Прашањето за отстранување на Судан (Sudan) од списокот на земји кои го спонзорираат тероризмот е доведено во прашање, како неопходен чекор за да се постигне економско закрепнување. Ова значи дека цивилното раководство на Судан (Sudan) е должно да размисли за исполнување на желбите на Соединетите држави и да побара помош од владетелите на Заливот кои се во можност да му помогнат на Судан (Sudan) да ја надмине економската криза.

Тел Авив (Tel Aviv) е добро свесен за спорот во рамките на суданското раководство во врска со документот за нормализација и му дозволува на Вашингтон (Washington) да интервенира во оваа трнлива ситуација.


„Dubai-Portal“

„MEMO“